Axit malic

Template:Chembox new Axit malic có công thức phân tử C4H6O5.

Công thức cấu tạo:HOOC-CH2-CH(OH)-COOH.

Axit malic gọi theo danh pháp IUPAC là axit 2-hidroxi butandioic.

Tính chất vật lý

Axit malic là chất lỏng, tan nhiều trong nước. Có mùi thơm của táo.Thành phần chính làm nên vị chua của táo là axit này.

Khái quát tính chất hóa học

Axit malic là hợp chất hữu cơ tạp chức, có chứa cả hai nhóm chức là cacboxyl(COOH) và nhóm hydroxyl(OH).

Dó đó axit malic có tính chất của axit và những phản ứng đặc trưng của nhóm chức.

Tính chất của axit

  1. 1 Tác dụng với kim loại:Vì là axit yếu nên nó chỉ phản ứng với các kim loại hoạt động khá mạnh:

HOOC-CH2-CH(OH)-COOH + 3Na --> NaOOC-CH2-CH(ONa)-COONa + 1,5H2

2HOOC-CH2-CH(OH)-COOH + Mg --> (OOC-CH2-CH(OH)-COO)2Mg + 2H2

Nguyên tử H ở nhóm COOH có độ phân cực mạnh hơn nhiều so với ở nhóm OH nên khi phản ứng với các kim loại cứng chỉ có các gốc cacboxyl phản ứng.

  1. 2 Tác dụng với oxit kim loại:

2HOOC-CH2-CH(OH)-COOH + 3Na2O --> 2NaOOC-CH2-CH(ONa)-COONa + 3H2O.

  1. 3 Tác dụng với muối của axit yếu hơn:

HOOC-CH2-CH(OH)-COOH + 2NaHCO3 --> NaOOC-CH2-CH(OH)-COONa + 2CO2 + 2H2O.

  1. 4 Làm đổi màu quỳ tím sang màu đỏ nhạt.

Tính chất của nhóm COOH: phản ứng este hóa

HOOC-CH2-CH(OH)-COOH + 2C2H5OH --> C2H5OOC-CH2-CH(OH)-COOC2H5 + 2H2O.

Phản ứng tách nước

HOOC-CH2-CH(OH)-COOH --> HOOC-CH=CH-COOH + H2O.

Phản ứng này xảy ra dưới tác dụng của axit sunfuric đặc và có đun nóng.

Axit tạo ra là axit không no có đồng phân lập thể: dạng cis là axit meleic, dạng trans là axit fumaric.

Vai trò trong cơ thể thực vật

Axit malic có mặt trong chu trình Hatch-Slack, tức pha tối của quá trình quang hợp ở các cây C4. Nó đóng vai trò là kho dự trữ CO2, khiến cho nồng độ CO2 trong tế bào mô giậu luôn cao mặc dù nồng độ trong khí quyển thấp. Cùng với hoạt tính mạnh của enzim PEP-cacboxilaza nên cây C4 không có hô hấp sáng. Chính vì vậy, các cây này có năng suất cao (ngô, mía..)

Axit malic tạo nên vị chua của táo.

Chú thích

Tham khảo

  • Sách giáo khoa Hóa học 11 nâng cao -Nhà xuất bản Giáo dục.
  • Sách giáo khóa Sinh học 11 nâng cao -Nhà xuất bản Giáo dục.
  • Giải toán Hóa học 12- Nhà xuất bản giáo dục

Thể loại:Hóa chất Thể loại:Hô hấp tế bào Thể loại:Hóa chất mỹ phẩm